CBRVD’den Ritüel Kesim Tartışması İçin “Dikkatli ve Bilimsel Yaklaşım” Çağrısı

Hollanda’da dini usullere göre bayıltılmadan hayvan kesiminin yasaklanmasına yönelik yasa teklifi tartışma yarattı. Hayvan Refahı Partisi’nin (PvdD) sunduğu teklif üzerine açıklama yapan Dini Özgürlüklerin Korunması ve Hayvan Refahı Komitesi (CBRVD), hayvan refahı ile din özgürlüğünün karşı karşıya getirilmemesi gerektiğini vurgulayarak, konunun bilimsel veriler ve güncel araştırmalar ışığında değerlendirilmesi çağrısında bulundu.

Hollanda’nın Lahey kentinde 28 Ekim 2026 tarihinde yapılan açıklamada CBRVD, Hayvan Refahı Partisi (Partij voor de Dieren – PvdD) tarafından sunulan ve ülkede bayıltılmadan gerçekleştirilen dini kesimlerin yasaklanmasını öngören yasa teklifini yakından takip ettiğini bildirdi.

Müslüman kuruluşlar tarafından, Müslümanların temel haklarını korumak, din ve vicdan özgürlüğünü güvence altına almak ve hayvan refahını desteklemek amacıyla kurulan komite, teklifin içeriği hakkında yapıcı ve kapsamlı bir diyaloga açık olduklarını belirtti.

“Hayvan refahı ve din özgürlüğü birlikte korunmalı”

CBRVD, hayvan refahının mutlaka dikkate alınması gereken önemli bir değer olduğunun altını çizerken, ritüel kesimin Müslümanların ve Yahudilerin inançlarını uygulayabilmeleriyle doğrudan bağlantılı olduğuna dikkat çekti.

Açıklamada, hayvan refahı ile din özgürlüğünün birbirine karşıt değerler olarak değerlendirilmemesi gerektiği vurgulandı. Her iki alanın da korunması ve gerekli hassasiyetin gösterilmesi gerektiği ifade edildi.

Hollanda’da 2012’den bu yana düzenlemeler uygulanıyor

Komite, Hollanda’da 2012 yılından bu yana dini kesimlere ilişkin düzenlenmiş bir sistemin yürürlükte olduğunu hatırlattı. Bu sistem kapsamında hükümet, ilgili sektör temsilcileri ve İslam ile Yahudi toplumlarının temsilcileri arasında çeşitli anlaşmalar yapıldığı belirtildi.

Mevcut düzenlemelerde kesimin gerçekleştirilme biçimi ve hayvanın bilinç durumunun belirlenmesi gibi konularda somut kuralların bulunduğu, ayrıca Hollanda Gıda ve Tüketici Ürünleri Güvenliği Kurumu (NVWA) tarafından sürekli denetim gerçekleştirildiği kaydedildi.

CBRVD’nin açıklamasında, 2021 yılında yapılan bağımsız değerlendirmeye de değinildi. Söz konusu değerlendirmede, hayvanın öldürülme sürecine ilişkin ilgili standartlara genel olarak iyi düzeyde uyulduğu ve hayvan refahı konusunda iyileşme sağlandığı sonucuna varıldığı belirtildi.

“Karar güncel bilimsel veriler ışığında verilmeli”

Mevcut politikanın değiştirilmesine yönelik olası adımların dikkatle ele alınması gerektiğini savunan komite, karar sürecinde güncel olguların ve bilimsel araştırmaların esas alınmasını istedi.

Ayrıca, yapılacak değişikliklerin dini uygulamalar üzerindeki etkilerinin değerlendirilmesi gerektiği belirtilerek, önerilecek alternatif yöntemlerin ilgili dini toplulukların inanç kurallarıyla gerçekten bağdaşıp bağdaşmadığının araştırılması çağrısı yapıldı.

Geniş bir Müslüman kuruluşlar ağı temsil ediliyor

CBRVD bünyesinde Hollanda’daki çok sayıda İslami kuruluşun, topluluğun ve helal sertifikasyon kuruluşunun temsil edildiği bildirildi. Komite, bu temsil gücü aracılığıyla dini kesim konusundaki toplumsal ve siyasi tartışmalara katkı sunduğunu ifade etti.

Komite, yasa teklifine ilişkin gelişmeleri ve devam eden siyasi süreci yakından izlemeyi sürdüreceğini, ilgili toplulukların haklarını ve hassasiyetlerini karar vericilerin gündemine taşımaya devam edeceğini açıkladı.

CBRVD ayrıca, önümüzdeki kısa süre içinde yasa teklifine ilişkin daha kapsamlı bir değerlendirme yayımlayarak konu hakkındaki görüşlerini ve öncelikli gördüğü noktaları kamuoyuyla paylaşacağını duyurdu.

BASIN AÇIKLAMASI AYNEN ŞÖYLE

PERSBERICHT
Den Haag, 28 oktober 2026
CBRVD: zorgvuldigheid geboden bij discussie over verbod op rituele slacht
Comité Bescherming Religieuze Vrijheden en Dierenwelzijn (CBRVD) heeft met zorg
kennisgenomen van het wetsvoorstel dat de Partij voor de Dieren (PvdD) vandaag heeft
ingediend om onverdoofde rituele slacht in Nederland te verbieden. Het comité is door
moslimorganisaties opgericht om gezamenlijk op te komen voor de grondrechten van
moslims, de vrijheid van godsdienst te waarborgen en dierenwelzijn te bevorderen.
Vanuit die inzet staat het comité open voor een inhoudelijk, zorgvuldig en constructief
gesprek met de indieners en alle andere betrokken partijen.
CBRVD benadrukt dat dierenwelzijn een belangrijke waarde is die serieus moet worden
genomen. Tegelijkertijd raakt rituele slacht rechtstreeks aan de vrijheid van godsdienst
en aan de mogelijkheid van moslims en joden om hun geloof in de praktijk te brengen.
Voor het comité staat voorop dat dierenwelzijn en religieuze vrijheid niet tegenover
elkaar hoeven te staan: beide verdienen aandacht en bescherming.
Nederland kent sinds 2012 een gereguleerd systeem voor rituele slacht, met afspraken
tussen de overheid, de betrokken sector en vertegenwoordigers van de islamitische en
joodse gemeenschappen. Binnen dit kader zijn concrete voorschriften opgenomen voor
onder meer de uitvoering van de slacht en het vaststellen van het bewustzijn van het
dier. Ook vindt permanent toezicht door de NVWA plaats. De onafhankelijke evaluatie
van het convenant uit 2021 concludeerde dat de relevante normen rond het
dodingsproces goed werden nageleefd en dat sprake was van verbetering van het
dierenwelzijn.
Een eventuele wijziging van het huidige beleid moet volgens het comité daarom
zorgvuldig, op basis van actuele feiten en wetenschappelijke inzichten, worden
beoordeeld. Daarbij moeten ook de gevolgen voor de religieuze praktijk worden
meegewogen, evenals de vraag welke alternatieven daadwerkelijk verenigbaar zijn met
de religieuze voorschriften van de betrokken gemeenschappen.
Binnen CBRVD is een brede groep islamitische organisaties, gemeenschappen en
certificeerders in Nederland vertegenwoordigd. Vanuit die achterban levert het comité
een inhoudelijke bijdrage aan het maatschappelijke en politieke debat over rituele
slacht.
Het comité volgt de ontwikkelingen rond het initiatiefwetsvoorstel en de verdere
politieke discussie nauwlettend en brengt daarbij de belangen en positie van de
betrokken gemeenschappen onder de aandacht. Op korte termijn zal het uitgebreider op
het wetsvoorstel reageren en zijn inhoudelijke visie en aandachtspunten uiteenzetten.
Comité Bescherming Religieuze Vrijheden en Dierenwelzijn (CBRVD)