Hollanda: Gençlerde alkol ve uyusturucu bagimliligi ‘Izlanda modeliyle’ önlenecek

0
523

Hollanda: Gençlerde alkol ve uyusturucu bagimliligi ‘Izlanda modeliyle’ önlenecek

Yusuf Özkan / Lahey, Hollanda

Hollanda’da resit olmayan gençler arasindaki alkol ve uyusturucu kullanimi, bu konuda dünyadaki en basarili ülke olan Izlanda’nin uyguladigi modelle önlenecek.

“Izlanda modeli” için, gençler arasinda bagimlilik sorunun yüksek oldugu Hollanda’daki 7 belediye, pilot bölge olarak belirlendi.

Ancak Amsterdam yakinlarindaki Edam – Volendam belediyesi, bu projeyi beklemeden 1 Ocak’tan itibaren Izlanda modelini hayata geçirme karari aldi.

Çünkü bu bölgede, 14 yasindaki çocuklarin yaklasik yüzde 43 ayda en az bir kez alkol kullaniyor. Bu, ülke ortalamasinin iki katindan fazla.

Edam – Volendam Belediyesi, ebeveynler, sirketler ve spor kulüplerinin de katilimiyla, gençler arasindaki alkol, sigara ve uyusturucu kullanimina karsi etkin bir mücadele yürütecek.

Hafta sonlari gençler için daha fazla spor etkinligi ve çesitli ugraslar düzenlenecek. Ebeveynlerin de destegiyle gençlere yönelik daha siki kontroller uygulanacak. Resit olmayan gençlere içki satanlara agir yaptirimlar uygulanacak.

Izlanda, 20 yil önce resit olmayan gençler arasindaki alkol, sigara ve uyusturucu bagimliligi bakimindan Avrupa’nin en sorunlu ülkesiydi.

Avrupa Birligi (AB) verilerine göre, ülkedeki 15 – 16 yas grubundaki gençler arasinda alkol kullanim orani yüzde 23, esrar kullanim orani da yüzde 17 civarindaydi.

Arastirmalara göre, gençlerin yüzde 42’si de ayda en az bir kez sarhos oldugunu söylüyordu.

Izlanda hükümeti, giderek artan bu sorunla mücadele etmek için kapsamli bir arastirma baslatti. Ders disi etkinlik yapan çocuklarin daha az bagimli oldugunun belirlenmesi üzerine, spor faaliyetlerine agirlik verildi.

Gençlere spor ödenegi
Gençler, okul sonrasi haftada 3 ile 8 kez spor yapmaya tesvik edildi. Devlet, çocuk basina yillik 450 euro spor ödenegi ayirdi.

Gençler arasinda yapilan bir ankete, madde bagimliligi ile gençlerin ebeveynleri ile geçirdikleri zaman arasinda dogrudan bir baglanti oldugunu ortaya koydu. Hükümet, ebeveynleri, çocuklariyla daha kaliteli vakit geçirmeye tesvik etti.

Gençler, yaz tatilleri be bos zamanlarinda belirli bir ücret karsiliginda kamusal alanlarda temizlik ve diger hizmetlerde çalismaya özendirildi.

Izlanda genelinde, ergenlik çagindaki gençler için sokaga çikma yasagi kondu. Kisin gece saat 22:00, yazin da saat 00:00’dan sonra resit olmayan gençlerin sokaga çikmasi yasaklandi.

Yasak, mahallelerdeki gönüllü ebeveynler tarafindan kontrol edildi. Son 10 yilda, gençlerin aksam saatlerinde disarida geçirdigi saat sayisi yari yariya azaldi.

Hükümet, alkol ve tütün reklamlarini tamamen yasakladi. Sigara satin almak almak için 18, alkollü içki satin almak için 20 yas sinirlamasi getirildi.

Litvanya’da da ise yaradi
Alkollü içki satisina sadece devlet denetimindeki magazalarda izin verildi ve içki fiyatlari arttirildi.

Bu önlemler sayesinde 20 yil içinde alkol kullanan gençlerin orani yüzde 2’ye, esrar kullananlarin orani da yüzde 7’ye geriledi. Ayda en az bir kez alkol aldigini söyleyenlerin orani da yüzde 5’e düstü.

Izlanda tarafindan hayata geçirilen önlemler, diger Avrupa ülkeleri tarafindan da yakindan izlenmeye baslandi. Litvanya’nin Kaunas kentindeki sigara ve alkol tüketimi, Izlanda modeli sayesinde 2006’den bu yana yüzde 30 azaldi.

Hollanda’da yeni yildan itibaren hayata geçirilecek modelin basarili olup olmayacagi merak ediliyor. Çünkü Izlanda’nin aksine Hollanda’da içki fiyatlari neredeyse 4 kat daha ucuz ve süper marketlerden spor kulübü kantinlerine kadar birçok yerde alkollü içki satin almak mümkün.